„Zbędne życia” Małgorzaty Halber i Pawła Żukowskiego w galerii Stroboskop

Istnieją przedmioty, które zestawione ze sobą, stłoczone na zakurzonym regale tworzą między sobą i między nami – oglądającymi – niezwykle silne pole emocjonalne. Jeśli wybieramy, aby przez życie podążać ścieżką ściśle fenomenologiczną, to z pewnością magnetyzm określonych obiektów, struktur i zestawień nie umknie naszej uwadze.

Stłoczone, przeżute, cudze, uszkodzone i dziwnie pachnące obiekty znalezione przez Małgorzatę Halber i Pawła Żukowskiego wyrastają z dzielonego przez oboje hobby, jakim jest kompulsywne przynoszenie do domu śmietnikowych fantów. Żukowski znajduje tam kartony i forniry do swoich literackich transparentów, Halber – zbiera stary papier, który następnie przetwarza w precyzyjnie zakomponowane zeszyty do prywatnych zapisków, którymi obdarowuje przyjaciół i bliskich.

Małgorzata Halber, Paweł Żukowski, „Zbędne życia”, widok wystawy, fot. Paweł Żukowski

Małgorzata Halber, Paweł Żukowski, „Zbędne życia”, widok wystawy, fot. Paweł Żukowski

Małgorzata Halber, Paweł Żukowski, „Zbędne życia”, widok wystawy, fot. Paweł Żukowski

Małgorzata Halber, Paweł Żukowski, „Zbędne życia”, widok wystawy, fot. Paweł Żukowski

Małgorzata Halber, Paweł Żukowski, „Zbędne życia”, widok wystawy, fot. Paweł Żukowski

Małgorzata Halber, Paweł Żukowski, „Zbędne życia”, widok wystawy, fot. Paweł Żukowski

Małgorzata Halber, Paweł Żukowski, „Zbędne życia”, widok wystawy, fot. Paweł Żukowski

Małgorzata Halber, Paweł Żukowski, „Zbędne życia”, widok wystawy, fot. Paweł Żukowski

Małgorzata Halber, Paweł Żukowski, „Zbędne życia”, widok wystawy, fot. Paweł Żukowski

Małgorzata Halber, Paweł Żukowski, „Zbędne życia”, widok wystawy, fot. Paweł Żukowski

Małgorzata Halber, Paweł Żukowski, „Zbędne życia”, widok wystawy, fot. Paweł Żukowski

Małgorzata Halber, Paweł Żukowski, „Zbędne życia”, widok wystawy, fot. Paweł Żukowski

Jednak oboje znajdują w okolicach wiat, wystawek, kontenerów i wewnątrz altanek nie tylko materiały do swoich rytualnych przetworzeń. Jeśli ktoś wrzuca do kontenera stare dokumenty, zdjęcia, pożółkłe arkusze dyplomów i pochwał dawno nieistniejących już zakładów pracy, to w tym samym kontenerze znajdą się też obiekty trójwymiarowe. Pamiątki, zdekompletowane meble, odzież, zabawki. W kontenerach MPO znajduje się cudze życie poddane niefrasobliwej dekonstrukcji. Czy to rzeczy po zmarłych?
Jeśli stłoczymy „zbędności” w jednym magazynku, w jednym garażu – w tym przypadku jest nim przestrzeń Stroboskopu – pole emocjonalne wypełni się nie tylko tandetną nostalgią. Masowo produkowane przedmioty z niedalekiego kiedyś poruszają zbiorową niepamięć, odsłaniając czułość, zawstydzenie i ciekawskość. Owe uczucia znamy dobrze z czasów, kiedy dopiero uczyliśmy się wizualnych znaczeń, z czasów, kiedy wszyscy byliśmy jeszcze niewinni.

Małgorzata Halber, Paweł Żukowski, „Zbędne życia”, widok wystawy, fot. Paweł Żukowski

Małgorzata Halber, Paweł Żukowski, „Zbędne życia”, widok wystawy, fot. Paweł Żukowski

Małgorzata Halber, Paweł Żukowski, „Zbędne życia”, widok wystawy, fot. Paweł Żukowski

Małgorzata Halber, Paweł Żukowski, „Zbędne życia”, widok wystawy, fot. Paweł Żukowski

Małgorzata Halber, Paweł Żukowski, „Zbędne życia”, widok wystawy, fot. Paweł Żukowski

Małgorzata Halber, Paweł Żukowski, „Zbędne życia”, widok wystawy, fot. Paweł Żukowski

Małgorzata Halber, Paweł Żukowski, „Zbędne życia”, widok wystawy, fot. Paweł Żukowski

Małgorzata Halber, Paweł Żukowski, „Zbędne życia”, widok wystawy, fot. Paweł Żukowski

Małgorzata Halber, Paweł Żukowski, „Zbędne życia”, widok wystawy, fot. Paweł Żukowski

Małgorzata Halber, Paweł Żukowski, „Zbędne życia”, widok wystawy, fot. Paweł Żukowski

Małgorzata Halber, Paweł Żukowski, „Zbędne życia”, widok wystawy, fot. Paweł Żukowski

Małgorzata Halber, Paweł Żukowski, „Zbędne życia”, widok wystawy, fot. Paweł Żukowski

Niewinność i czułość – to określenia, których nie sposób pominąć, kiedy przyglądamy się twórczości Halber i Żukowskiego. Oboje – w swoich międzygatunkowych działaniach, między innymi w literaturze oraz rysunku (Halber) czy happeningu (Żukowski) – eksplorują granice szczerości, rezygnując z nachalnej, wystudiowanej autokreacji. Ich artystyczne „ja” jest spójne, jednak dalekie od równowagi. Opowiadają emocją, wrażeniem – a czasem ciosem prosto w miękkie podbrzusze. „Zbędne życia” dotykają pierwotnych, uczuciowych pól magnetycznych, które nosimy w sobie od początków naszych własnych historii. Każdy z nas ma w sobie magazyn przedmiotów zbędnych i niechcianych – trudnych doświadczeń, wstydliwych korzeni. Jeśli przestrzeń osobistej piwnicy pozostaje szczelnie zamknięta, to śmietnikowo-klaustrofobiczny interior Halber i Żukowskiego może odpychać niczym ładunek o tym samym biegunie.
Ja zaś w instalacji pary artystów-poszukiwaczy odnalazłam tkliwą ciekawość. I bezpieczeństwo.

Natalia Fiedorczuk