10.07.2018

„Porządek i chaos” w Galerii Miejskiej Arsenał

„Porządek i chaos”, widok wystawy
„Porządek i chaos” w Galerii Miejskiej Arsenał
„Porządek i chaos”, widok wystawy

Wybudowana w latach 70. XIX wieku okazała Villa Zanders stoi wśród wysokich drzew, w cichym historycznym centrum niewielkiego miasta Bergisch Gladbach, około 20 km od wielkiej, hałaśliwej i tętniącej życiem Kolonii. Budynek postawiła wdowa po przemysłowcu Carlu Richardzie Zandersie – Maria Zanders. Po śmierci męża przejęła rodzinną papiernię. Maria zasłynęła jako mecenaska kultury, w Villi prowadziła salon, który gościł wybitnych artystów i osobistości świata kultury i nauki. Jej portret do dziś można oglądać we wnętrzu obecnego muzeum. Pierwsze wystawy w Villi Zanders zaczęto organizować jednak znacznie później, bo w 1974 roku, gdy sam budynek już od kilku lat należał do miasta.

Po gruntownym remoncie, na przełomie lat 80. i 90. XX wieku, muzeum otrzymało obecny,  jakże imponujący kształt. Trzy kondygnacje dla sztuki, czyli około 1500 metrów kwadratowych znakomitej przestrzeni wystawienniczej i nowoczesnych biur. A wszystko w budynku, mieście i regionie kojarzonym z  rozwiniętym przemysłem papierniczym, nie dziwi więc wąska, zdawać by się mogło, specjalizacja Kunstmuseum Villa Zanders. Prezentuje ono sztukę papieru, czyli dzieła z papieru lub na papierze. Dotyczy to wystaw czasowych jak i samej rozbudowanej kolekcji, na którą składają się setki prac. Okazuje się jednak, że delikatne tworzywo nie przesądza o kształcie dzieł. Są wśród nich oczywiście rysunki, odbitki graficzne, fotografie, akwarele, kolaże, ale również przestrzenne obiekty o zaskakujących  formach i nierzadko też rozmiarach. Działa tu również Artothek – wypożyczalnia dzieł sztuki, z której, za drobną opłatą, można wypożyczyć odbitki graficzne (nie reprodukcje) do domu lub biura (!). Organizowane są warsztaty dla dzieci, zaprasza się artystów do tworzenia śmiałych prac site specific, które zupełnie odmieniają przestrzeń. Odbywa się tutaj po kilka wystaw równocześnie, magazyny są pełne dzieł sztuki, a nad całością czuwa historyczka  sztuki – dr Petra Oelschlägel, dyrektorka muzeum i współkuratorka poznańskiej wystawy.

„Porządek i chaos”, widok wystawy
„Porządek i chaos”, widok wystawy

Międzynarodowa kolekcja Villi Zanders jest prawdziwie imponująca, wiele większych ośrodków mogłoby pozazdrościć takich zbiorów. Wśród znakomitych nazwisk można znaleźć: Johna Cage’a (praca pokazywana w Poznaniu), Christo, Wolfa Vostella, Roberta Rauschenberga i wielu, wielu innych. Nie brak też twórców polskich, spośród których dwóch prezentujemy w Arsenale – Henryka Stażewskiego  i Ryszarda Waśko. Kolekcja ma  przypominać o 400-letniej tradycji miasta jako miejsca produkcji papieru.

Prace na poznańską wystawę wybrane zostały według przynależności do dwóch opozycyjnych kategorii – porządku i chaosu. Regularne, precyzyjne i wyciszone dzieła, które można postrzegać jako swego rodzaju materializację idei porządku, przeciwstawione zostają postrzępionemu „bałaganowi” dartych kartek, celowo uszkadzanych kawałków papieru, kontrolowanej destrukcji i zamierzonemu nadmiarowi. Żywioł chaosu kontra spokojna precyzja, hałas wobec ciszy…

„Porządek i chaos”, widok wystawy
„Porządek i chaos”, widok wystawy
„Porządek i chaos”, widok wystawy
„Porządek i chaos”, widok wystawy
„Porządek i chaos”, widok wystawy
„Porządek i chaos”, widok wystawy

Do prezentacji małego, ale niezwykle interesującego wycinka kolekcji dołączyli dwaj artyści związani ze środowiskiem kulturalnym Bergisch Gladbach, należący zresztą do grona przyjaciół i współpracowników tej instytucji – Andreas My i Michael Wittassek. Andreas tworzy z drobno ciętych pasków kartonu duże obiekty o wybujałych, organicznych kształtach. Tworzywo znajduje m.in. na zapleczu sklepów, bowiem kolorowy karton pochodzi ze zbiorczych opakowań słodyczy, chemii gospodarczej itp. Michael zajmuje się fotografią, ale też teorią percepcji. Jego rzeźby powstają z papieru fotograficznego, przez co przypominają przestrzenne fotografie, na których jednak na próżno by szukać wizerunków osób czy sprzętów. Te dwie różne osobowości artystyczne uzupełniają pokaz kolekcji o aktualne działania z medium, jakim jest papier. Andreas My przedstawia nową pracę, a Michael Wittassek zdecydował się wykonać swoją papierową rzeźbę na miejscu, w galerii.

Papier, choć jest tworzywem pospolitym, daje artystom zaskakująco duże możliwości. Kolekcja Villi Zanders ten ogromny potencjał dobitnie potwierdza.

Bogna Błażewicz

NEWSLETTER

Co piątek w Twojej skrzynce!


Stopka

ArtystaHartmut Bohm, John Cage, Liliane Csuka, Leo Erb, Tibor Gayor, John Gerard, Herman Glockner, Dietrich Helms, Oskar Holweck, Wolf Kahlen, Jack Leiner, Antonio Scaccabarozzi, Fanny Schoening, Henryk Stażewski, Jan Voss, Ryszard Waśko, Andreas My, Michael Wittassek
WystawaPorządek i chaos
MiejsceGaleria Miejska Arsenał w Poznaniu
Czas trwania15.06-22.07.2018
KuratorBogna Błażewicz, Petra Oelschlägel, Dorota Tarnowska-Urbanik
FotografieMichael Wittassek
Strona internetowaarsenal.art.pl
Indeks

Zobacz też