„Opowiem Wam o półsnach” w Muzeum Narodowym w Gdańsku

Opowiem Wam o półsnach to druga odsłona wystawy z kolekcji mBanku przekazanej Muzeum Narodowemu w Gdańsku. To pierwsza w Polsce sytuacja, w której korporacyjna kolekcja współczesnej sztuki została w całości przekazana publicznej instytucji muzealnej.

Kolekcja powstała w latach 2020–2024 w ramach programu „m jak malarstwo”, zainicjowanego przez mBank. Selekcji dzieł dokonywała Komisja Zakupów pod przewodnictwem dziennikarza i krytyka sztuki Piotra Sarzyńskiego, w składzie: Piotr Bazylko, Marta Antoniak, Marek Bartelik, Rafał Kamecki, Julia Materna, Karolina Nowak-Sarbińska i Wojciech Szymański. Pod uwagę brano dwa formalne kryteria: wiek artysty do 35. roku życia oraz medium malarskie – przy czym to drugie traktowane było elastycznie, z uwzględnieniem działań interdyscyplinarnych i eksperymentalnych. Efektem tych działań jest dynamiczna, niejednorodna kolekcja, która nie narzuca jednej interpretacji, lecz ukazuje bogactwo wrażliwości i różnorodność języków młodej sztuki. Obejmuje zarówno prace artystek i artystów o już ugruntowanej pozycji, jak i tych, którzy dopiero wkraczają na scenę artystyczną, a zostali dostrzeżeni m.in. podczas konkursów, wystaw dyplomowych i przeglądów uczelnianych.

Widok wystawy „Opowiem Wam o półsnach”, Muzeum Narodowe w Gdańsku, fot. Kacper Skoczylas

Widok wystawy „Opowiem Wam o półsnach”, Muzeum Narodowe w Gdańsku, fot. Kacper Skoczylas

Widok wystawy „Opowiem Wam o półsnach”, Muzeum Narodowe w Gdańsku, fot. Kacper Skoczylas

Widok wystawy „Opowiem Wam o półsnach”, Muzeum Narodowe w Gdańsku, fot. Kacper Skoczylas

Widok wystawy „Opowiem Wam o półsnach”, Muzeum Narodowe w Gdańsku, fot. Kacper Skoczylas

Widok wystawy „Opowiem Wam o półsnach”, Muzeum Narodowe w Gdańsku, fot. Kacper Skoczylas

Kuratorzy wystawy – Piotr Sarzyński i Maja Murawska – zdecydowali się podzielić prezentację kolekcji na dwie odsłony. Pierwsza Opowiem Wam o sobie/o nas skupiała się na wątkach osobistych, emocjonalnych i społecznych. Druga odsłona kontynuuje i pogłębia opowieść rozpoczętą w pierwszej odsłonie, ukazując różnorodność formalną i tematyczną jednej z najciekawszych kolekcji młodego polskiego malarstwa ostatnich lat. Prezentowane prace tworzą portret pokolenia, które dojrzewało artystycznie w świecie zdominowanym przez kryzysy klimatyczne, społeczne i emocjonalne, a jednocześnie starało się odnaleźć w nim własny język i wrażliwość. Wernisaż wystawy odbędzie się 10 października o godz. 18.00, a wystawa potrwa do 22 marca 2026 roku.

Widok wystawy „Opowiem Wam o półsnach”, Muzeum Narodowe w Gdańsku, fot. Kacper Skoczylas

Widok wystawy „Opowiem Wam o półsnach”, Muzeum Narodowe w Gdańsku, fot. Kacper Skoczylas

Widok wystawy „Opowiem Wam o półsnach”, Muzeum Narodowe w Gdańsku, fot. Kacper Skoczylas

Widok wystawy „Opowiem Wam o półsnach”, Muzeum Narodowe w Gdańsku, fot. Kacper Skoczylas

Widok wystawy „Opowiem Wam o półsnach”, Muzeum Narodowe w Gdańsku, fot. Kacper Skoczylas

Opowiem Wam o półsnach prezentuje wybór dzieł, które dotykają rzeczywistości poprzez emocję, mit, intuicję, wyobrażenie i pamięć. Malarstwo, traktowane tu jako medium otwarte, chłonne i wieloznaczne, staje się sposobem obrazowania tego, co trudno uchwytne, ale jednocześnie dobrze znane – stanów przejściowych i napięć między światem wewnętrznym i zewnętrznym. W tej odsłonie wystawy szczególnie widoczne są postawy eksperymentalne: abstrakcja przeplata się z opowieścią, malarskie gesty z narracją, a obraz z obiektem. Niektóre prace czerpią z języka mitycznych przypowieści, współczesnych baśni i emocjonalnych autoopowieści; inne wykorzystują ironię i estetykę kultury masowej, przetwarzając jej kody wizualne w osobiste komentarze. Nie brakuje także dzieł nawiązujących do krajobrazu, ekologii czy relacji człowieka z przyrodą – ukazanych z różnych perspektyw: kontemplacyjnej, krytycznej, poetyckiej. Szczególną uwagę przyciągają prace wykraczające poza ramy klasycznego obrazu, tworzone z użyciem tekstyliów, przedmiotów codziennego użytku, ceramiki czy materiałów nietrwałych, które podważają granice między malarstwem, rzeźbą a instalacją. Ta różnorodność nie oznacza jednak przypadkowości. Wspólnym mianownikiem pozostaje introspektywne podejście do świata, skupienie na jednostkowym doświadczeniu, relacyjności i potrzebie zakorzenienia. To głos pokolenia, które w sztuce poszukuje nie tylko formy, ale i sensu.

Półsen to moment, w którym świat jeszcze nie zbudził się do końca, ale już nie śni. To stan rozmycia i zawieszenia, w którym rzeczy znane przybierają nowe kształty, a wspomnienia i wyobrażenia przenikają się z codziennością. Taka właśnie w swoim założeniu jest wystawa Opowiem Wam o półsnach – intymna i osobista, a zarazem otwarta na wspólne doświadczenie, zawieszona gdzieś pomiędzy jawą a snem, emocją a obrazem.