14.07.2020

„Nie wiem jak Ci to powiedzieć” Anny Orbaczewskiej w BWA Zielona Góra

Anna Orbaczewska, „Nie wiem jak Ci to powiedzieć”, fragment wystawy, fot. Karolina Spiak/BWA Zielona Góra
„Nie wiem jak Ci to powiedzieć” Anny Orbaczewskiej w BWA Zielona Góra
Anna Orbaczewska, „Nie wiem jak Ci to powiedzieć”, fragment wystawy, fot. Karolina Spiak/BWA Zielona Góra

W twórczości rysunkowej i malarskiej Anny Orbaczewskiej w ostatnich latach silnie wybijają się wątki traumy i przemocy, a więc tego, czego wyrażenie jest najtrudniejsze. Nie wiem jak Ci to powiedzieć to obrazowanie tego, na co być może nie ma słowa. Anna Orbaczewska przez lata utrwaliła się widzom jako autorka świetnie namalowanych obrazów. Wielkoformatowe prace malarskie przedstawiały idylliczne – choć niepozbawione smutku – pejzaże, sceny z dziećmi i zwierzętami, robiące wrażenie rozmytych, rozbielonych fotografii. Tak jakby niewielkie, intymne notacje czasu prywatnego, niczym robione pod światło ujęcia Polaroidem, przeniosły się do wielkiego formatu na ścianę. Ta relacja do medium fotografii wydaje się niezwykle istotna i w jej najnowszych pracach malarskich powraca jako stosunek do reprodukcji znanych historycznych przedstawień. Jej nowe obrazy wprowadzają zdecydowanie mroczną atmosferę do jej malarstwa. Obraz prezentowany na wystawie w Zielonej Górze jest pierwszym z serii dokonującej rewizji rokokowego malarstwa przedstawionej w tonacji negatywu barwnej reprodukcji, w którym została przeprowadzona reedycja wizerunku. Eksplorują one to, w jaki sposób malarstwo historyczne przyczyniło się do specyficznej seksualizacji wizerunku kobiety uległej i podległej oraz przenoszenia sfery erotyki z obszaru intymności do obszaru stylu. Zapośredniczenie poprzez fotografię-reprodukcję jako czegoś, co podlega umasowionej cyrkulacji, podobnie jak we wcześniejszych obrazach akcentuje to, w jaki sposób sztuka i jej kulturowa rola utrwalają systemową przemoc.

Anna Orbaczewska, „Nie wiem jak Ci to powiedzieć”, fragment wystawy, fot. Karolina Spiak/BWA Zielona Góra
Anna Orbaczewska, „Nie wiem jak Ci to powiedzieć”, fragment wystawy, fot. Karolina Spiak/BWA Zielona Góra
Anna Orbaczewska, „Nie wiem jak Ci to powiedzieć”, fragment wystawy, fot. Karolina Spiak/BWA Zielona Góra

Równolegle do malarstwa, od pewnego czasu artystka pracowała nad rysunkami na różnych powierzchniach – od papieru po ceramikę. Poświęcone przemocy i toksycznym relacjom między płciami, mają w sobie ekspresję całkowicie odmienną od wcześniej uprawianego malarstwa sztalugowego. Są szybkim, brutalnym w swoim wyrazie zapisem trudnych sytuacji i emocji. Przechodzenie od światła do mroku, do tego co niewypowiedziane było dla publiczności niezwykłym odkryciem. W atmosferze ruchów takich jak #metoo, oraz buntu kobiet przeciw kulturowej i strukturalnej przemocy, głos Orbaczewskiej rezonuje ze szczególną siłą, szczególnie, gdy niewielkie rysunki na papierze czy talerzach oglądamy, co konieczne, z bliska.

Anna Orbaczewska, „Nie wiem jak Ci to powiedzieć”, fragment wystawy, fot. Karolina Spiak/BWA Zielona Góra
Anna Orbaczewska, „Nie wiem jak Ci to powiedzieć”, fragment wystawy, fot. Karolina Spiak/BWA Zielona Góra
Anna Orbaczewska, „Nie wiem jak Ci to powiedzieć”, fragment wystawy, fot. Karolina Spiak/BWA Zielona Góra
Anna Orbaczewska, „Nie wiem jak Ci to powiedzieć”, fragment wystawy, fot. Karolina Spiak/BWA Zielona Góra
Anna Orbaczewska, „Nie wiem jak Ci to powiedzieć”, fragment wystawy, fot. Karolina Spiak/BWA Zielona Góra
Anna Orbaczewska, „Nie wiem jak Ci to powiedzieć”, fragment wystawy, fot. Karolina Spiak/BWA Zielona Góra

To co w nowych, uwodzicielskich obrazach nawiązujących do rokoka zyskuje wymiar dekoracyjny, w rysunkach pojawia się w formie bezpośredniej ekspresji, manifestowanej niezgody. Gdy w prezentowanym obrazie widzimy negatywowe odzwierciedlenie stereotypowej relacji zabetonowanej w swoistych tradycjach reprezentacji relacji płci, rysunki na papierze i ceramice każą nam podejść blisko i skonfrontować się z czymś, czego istnienie tak często w kulturze i relacjach politycznych jest wypierane. Nie wiem jak Ci to powiedzieć stanowi więc serię prób aby obrazem rozpocząć rozmowę o czymś, dla czego dziś nie ma słów wystarczająco mocnych, zwłaszcza, gdy zasłaniamy uszy.

Anna Orbaczewska, „Nie wiem jak Ci to powiedzieć”, widok wystawy, fot. Karolina Spiak/BWA Zielona Góra
Anna Orbaczewska, „Nie wiem jak Ci to powiedzieć”, widok wystawy, fot. Karolina Spiak/BWA Zielona Góra
Anna Orbaczewska, „Nie wiem jak Ci to powiedzieć”, widok wystawy, fot. Karolina Spiak/BWA Zielona Góra
Anna Orbaczewska, „Nie wiem jak Ci to powiedzieć”, widok wystawy, fot. Karolina Spiak/BWA Zielona Góra

Anna Orbaczewska zajmuje się głównie rysunkiem i malarstwem, tworzy również obiekty ceramiczne. W 1998 ukończyła Królewską Akademię Sztuk Pięknych w Hadze, a w 1999 Akademię Sztuk Pięknych w Gdańsku. Orbaczewska wielokrotnie otrzymała Stypendium Kulturalne Miasta Gdańska oraz Stypendium Marszałka Województwa Pomorskiego dla Twórców Kultury. Jest także laureatką Programu Kultura Polska na Świecie jak również Bremenkunststypendium. W 2019 roku otrzymała II nagrodę w konkursie Triennale Rysunku Wrocław „Weltchschmerz”.

Prace Orbaczewskiej znajdują się w kolekcji Nowego Muzeum Sztuki Nomus w Gdańsku, Muzeum Narodowego w Gdańsku jak również w wielu kolekcjach prywatnych w kraju i za granicą (min. Holandia, Niemcy, Dania, Szwecja, Francja, USA, Indie, Japonia).

Ważniejsze, wybrane wystawy indywidualne to: Meeting Point 3 Kobe Studio Y3, Kobe, Japonia 2018; Odbicie Kolonia Artystów Gdańsk 2016; Meeting Point 2 – Gdańska Galeria Miejska 2015; Wtedy Galeria Wspólna Bydgoszcz 2015; Ukryte Miejsca Galeria Milano Warszawa 2014; Nigdy nic nie wiadomo Gdańska Galeria Miejska 2011, Podejrzane Pets Austriackie Forum Kultury 2007;
Ważniejsze wystawy zbiorowe: Jeszcze chwila , a trafi mnie szlag Warsaw Gallery Weekend 2019, lokal 30, Warszawa; wystawa kolekcji Nowego Muzeum Sztuki Nomus, Muzeum Narodowe w Gdańsku 2019; Triennale Rysunku Wrocław 2019; Feminał Gdańska Galeria Miejska oraz Dom Norymberski w Krakowie 2019; Grass a Kaszuby Gdańska Galeria Miejska 2017; Znajomi Znad Morza – Wrocław Rynek 25, 2016; Exporting Zagrzeb Muzeum Narodowe w Gdańsku, Oddział Sztuki Współczesnej Gdańsk 2016, Exporting Gdańsk Gallery Barell, Zagrzeb, Chorwacja 2015.
Artystkę reprezentuje galeria lokal 30 w Warszawie.

NEWSLETTER

Co piątek w Twojej skrzynce!


Stopka

ArtystaAnna Orbaczewska
WystawaNie wiem jak Ci to powiedzieć
MiejsceBWA Zielona Góra
Czas trwania3–19.07.2020
KuratorAneta Szyłak
Fotografiedzięki uprzejmości BWA Zielona Góra
Strona internetowabwazg.pl
Indeks

Zobacz też