SZUM
SZUM Wspieraj nas!
  • Działy
    • News
    • Krytyka
    • Rozmowy
    • Do zobaczenia
    • Na dobry początek
    • Eseje
    • Kwartalnik
    • Patronite
  • Archiwum
  • Podcast
  • Redakcja
  • Stawki
  • Sklep
Piszemy o sztuce z całej Polski. Komentujemy najważniejsze wydarzenia, dowartościowujemy marginesy, dajemy głos osobom twórczym i specjalistom. Pomóż nam w robieniu SZUMU.
Wspieraj nas!
Newsletter Szumu
co piątek w Twojej skrzynce!
NR 14/2026 Na Dobry Początek 06.04.2026 9 min

6-12 kwietnia

Redakcja
udostępnij — facebook   twitter/x   link
pobierz .pdf
Joanna Stańko, Tańczący błękit, 1983, dokumentacja fotograficzna instalacji w Pracowni Dziekanka w Warszawie, fot. Tomasz Sikorski, dzięki uprzejmości artystki i Fundacji Arton

Kalisz

10 kwietnia (piątek) w Galerii Sztuki im. Jana Tarasina otworzy się nowa wystawa Patryka Różyckiego Ryzyko i perspektywy pracy. Kuratoruje ją Stach Szabłowski, który o pokazie pisze „Na wystawie odbiorców otaczają obrazy, na których artysta ukazuje rozmaite przypadki pracy. Są one wzięte, dosłownie, z życia. Sztuka Różyckiego ma wymiar konfesyjny i zarazem dokumentalny; podobieństwo do realnie istniejących osób i zdarzeń jest tu zawsze nieprzypadkowe i zamierzone. Ludzie pracy przedstawieni na wystawie to zatem przede wszystkim krewni artysty: jego rodzice, dziadkowie, rodzeństwo, sąsiedzi – i oczywiście sam autor”. Wystawie towarzyszyć będzie również trailer filmu Powiedz mi, co czujesz w reżyserii Łukasza Rondudy, inspirowany jest postacią, życiem i twórczością Patryka Różyckiego.

Kraków

W 2006 roku narodził się Sputnik Photos i wygląda na to, że w tym roku przypadają 20. urodziny kolektywu. Z tej okazji w MuFo Muzeum Fotografii 11 kwietnia (sobota) zobaczymy wystawę Wspólnie, która przybliża charakterystykę pracy osób, które współtworzą Sputnik. W Krakowie pojawią się zatem prace Jana Brykczyńskiego, Karoliny Gembary, Michała Łuczaka, Rafała Milacha, Adama Pańczuka, Agnieszki Rayss, a także Marzeny Michałek-Dąbrowskiej oraz Edgara Bąka, Diany Lelonek i Weroniki Perłowskiej. Jak o pokazie mówi Marta Szymańska, kuratorka, nie będzie to typowa retrospektywa, ale „punkt wyjścia do refleksji nad tym, jak na przestrzeni dwóch dekad zmieniała się fotografia dokumentalna i jak może ona funkcjonować jako żywa praktyka społeczna”.

1
Do zobaczenia 07.03.2019

„Geometria wyobraźni” Sputnik Photos i Petera Puklusa w Gdańskiej Galerii Miejskiej

Redakcja

Niepołomice

Również w piątek (10.04) w Muzeum w Niepołomicach zobaczyć będzie można wystawę Pauliny Bobak Echo słów. O prezentacji swoich prac artystka pisze „Analizuję dokumenty, fotografie rodzinne i listy przodków. Chłonę je, zatrzymując się przy słowach i zdaniach – fragmentach czyjegoś istnienia. […] Na wystawę składają się obrazy malarskie i graficzne, stanowiące studium świata przeszłego widzianego przez pryzmat współczesnych odczuć i osobistych obserwacji. Ich dopełnieniem jest cykl tkanin inspirowanych listami przodków. Pojawia się na nich słowo – fragment, ślad, zapis, który próbuje ponownie zaistnieć, przenosząc się z kartki papieru, z rodzinnej korespondencji, w materię tkaniny. Prace te są częścią refleksyjnego namysłu nad fenomenem pamięci i materialnością: ich ulotnością, nawarstwianiem się danych, wspomnień, obrazów, a także próbą ich zatrzymania”.

Sławomir Pawszak, bez tytułu, olej i akryl na papierze, 200 x 125 cm

Poznań

W Galerii Miejska Arsenał od piątku (10.04) zagości Konieczność Mehtap Baydu, mieszkającej w Berlinie artystki kurdyjskiego pochodzenia. Pierwszy w Polsce indywidualny pokaz prac twórczyni kuratoruje Marta Smolińska, która tytułową konieczność rozbija na cztery konkrety-strategie walki o prawa kobiet w patriarchalnym świecie. Jak pisze kuratorka, strategia twócza Baydu „nie tylko diagnoza obecnego stanu rzeczy, lecz przede wszystkim forma wzmocnienia. Dzieła artystki wyrażają sprzeciw, niosąc ze sobą nadzieję na to, że sztuka może być nośnikiem rewolucyjnych idei, które na dłuższą metę przyczynią się do zmian społecznego myślenia. Tak myśleć i działać to dziś – w czasach konserwatywnego zwrotu – po prostu konieczność”.

W Fundacji Rodriguez otworzy się w piątek (10.04) wystawa Śmierć awatara Mateusza Janika. Projekt koncentruje się na doświadczeniu utraty cyfrowej tożsamości, analizując przemiany internetu – od przestrzeni swobodnej ekspresji do infrastruktury kontrolowanej przez należące do kilku miliarderów platformy, w której dostęp do własnych danych staje się niepewny. Centralnym elementem ekspozycji jest gra VR, w której odbiorca wciela się w cyfrowy byt funkcjonujący w stanie zawieszenia po utracie dostępu do profilu, konfrontując się z archiwalnymi śladami swojej aktywności.

Mehtap Baydu, z cyklu Mitgift-Dowry-Çeyiz, 2024-2025, dzięki uprzejmości Miejskiej Galerii Arsenał w Poznaniu

Treatise on the Care and Transport of Minor Lives to tytuł wystawy Zuzanny Stempskiej, młodej artystki znanej m.in. z Artystycznego Związku Sportowego. Wystawa otworzy się również w piątek (10.04) w Wojewódzkiej Bibliotece Publicznej i Centrum Animacji Kultury. Według tekstu towarzyszącego wystawie pokaz może być o narodzinach, ale zjawisko to nie przyjmuje tu „formy pojedynczego wydarzenia; staje się procesem rozciągniętym, który może trwać, cofać się i pozostawać niedomknięty. Techniczna procedura prześwietlania, naśladująca diagnostykę żywotności, nie służy potwierdzeniu faktów natury, lecz jest gestem ontologicznego ustanowienia podmiotu”.

Tego samego dnia będzie można zobaczyć również Szarańczę, która utyje, czyli pokaz prac Katedry Filmu Eksperymentalnego UAP pod kierownictwem Piotra Bosackiego. Tytułowa szarańcza wzięta jest wprost z Philipa K. Dicka, a w dodatku jest źle przetłumaczonym cytatem z Biblii. Nie przeszkodzi to jednak, aby wystawa odbyła się w Galerii u Jezuitów, gdzie zobaczymy prace Marii Dubec, Aleksandry Koteras, Jakuba Borowskiego, Wiktorii Boruckiej, Agnieszki Kubiak, Olgi Malinowskiej, Julii Mendyk, Igi Brzozowskiej, Tymona Modrzyńskiego, Sofyi Maroz, Angeliki Grewling, Zuzanny Sakowicz oraz Blanki Kęstowicz.

Dzień później, w sobotę (11.04) w Galerii SZOKART otworzy się bez tytułu, czyli wystawa prac Ryszarda Grzyba i Marka Sobczyka. O wystawie jej kuratorka, Marta Smolińska pisze następująco „Obaj artyści uprawiali i nadal uprawiają gry słowne, nawiązując do napisów na murach, sloganów politycznych, slangu młodzieżowego, języka literackiego, jakby nadal licytowali się na tytuły, co czynili często i ochoczo w czasie wernisaży w latach 80. Zestawienie dzieł Grzyba i Sobczyka odsłania dialog dwóch temperamentów. Ekspresja nie jest w ich twórczości stylistycznym efektem, lecz formą myślenia”. A w dodatku, jak przekonuje, „klasycy Gruppy pokazują, że malarstwo – mimo swojej „bezszelestności” […] – wciąż potrafi mówić głośno”.

1
Eseje 22.12.2023

Malarze kontra zombi-dyktatura, czyli baśniowy świat Gruppy

Portret Stach Szabłowski

Warszawa

Natomiast w stolicy od czwartku (9 kwietnia) będzie można zobaczyć pokaz prac dawno niewidzianego Sławomira Pawszaka. Sifting through otworzy się tego dnia w galerii Marszałkowska 18. „Artysta przeczesuje nasz powszechny cyfrowy horyzont w poszukiwaniu najmniej istotnych jego skrawków. Dociera do momentu sprzed ich użyteczności, gdzie przestają być nawet rozpoznawalnymi elementami. […] Można zanurzyć się w nowe konstelacje znaków, z których skrupulatnie wyczesano znaczenia” – tak o abstrakcyjnych kompozycjach Pawszaka pisze Jagna Domżalska, kuratorka wystawy.

Tego samego dnia otworzy się w Kordegardzie – galerii Narodowego Centrum Kultury Południk 21., czyli pokaz prac Grzegorza Kozery zestawionych w kontekście twórczości Józefa Czapskiego. Inspiracją dla Kozery była legenda o zaginionym dzienniku kapisty, który to zeszyt miał zawierać refleksje z jego podróży po Ameryce Południowej. Natomiast egzotycznie brzmiący tytuł to po prostu linia geodezyjna, która przebiega przez Warszawę, nieopodal Kordegardy.

Jerzy Porębski, Meduza, dzięki uprzejmości Galerii Salon Akademii

Natomiast w Galerii Jednostka, w ramach cyklu Nowa Jednostka zostaną zaprezentowane prace Ilyi Sprindzhuka. Kuratorowana przez Katarzynę Sagatowską wystawa Cross Talk ma odnosić się do styku religii i dzieciństwa. Pracujący głównie w medium malarskim Sprindzhuk „przeprowadził serię wywiadów, w których pytał osoby uczestniczące o ich doświadczenia religijne z dzieciństwa, a także prosił o pokazywanie wybranych zabawek z tego okresu. Każdy obraz powstał na podstawie historii jednej osoby. Poprzez wybór i reinterpretację powracających w wywiadach symboli, artysta tworzy dialog między pamięcią a obrazem”.

Również w czwartek (9.04) w Teatrze Nowym odbędzie się premiera Pulverkopf w reżyserii Katarzyny Kalwat na motywach powieści Edwarda Pasewicza pod tym samym tytułem. Jak mówi Michał Merczyński, dyrektor NT, „To są Buddenbrookowie, Doktor Faustus i Szpital przemienienia”. Scenografię do spektaklu zaprojektowała Aleksandra Wasilkowska.

Dzień później (10 kwietnia) w Galerii Salon Akademii Jarosław Trybuś otworzy I cóż z tego, że świat wisi na włosku? – wystawę projektanta i architekta Jerzego Porębskiego, związanego ze stołeczną Akademią Sztuk Pięknych. „Główna część wystawy to najnowsze, nie prezentowane do tej pory eksperymenty Jerzego Porębskiego ze strukturą tensegrity – układami, w których elementy ściskane i rozciągane stabilizują się wzajemnie w stanie napięcia”, jak pokaz zapowiada jego kurator.

Tego samego dnia (10.04) w Galerii Promocyjnej otworzy się wystawa Topografia miękkiego gruntu Gabrieli Piwar, kuratorowana przez Joannę Glinkowską. Ekspozycja rozwija refleksję nad dokumentacją i archiwizacją rozumianymi nie jako zapis faktów, lecz jako praktyka pracy z pamięcią, emocją i wyobrażeniem. Artystka nie tyle dokumentuje rzekę Parsętę i jej otoczenie, ile rekonstruuje własne doświadczenie miejsca, łącząc fotografie, szkice, tkaniny i obiekty ceramiczne w subiektywną topografię wspomnień. Projekt wyrasta z wieloletniego działania w ramach Projektu Parsęta i traktuje chodzenie oraz obserwację jako formy poznania krajobrazu, w którym natura i pamięć przenikają się w sposób nieostry.

Natomiast w weekend (10-12 kwietnia) powróci do galeryjnej Warszawy 3 edycja Constellations. W trzynastu warszawskich galeriach pojawią się wystawy z trzech kontynentów – od Seulu, poprzez Nowy Jork aż po Rejkiawik. BWA Warszawa, Consonni Radziszewski, Fundacja Galerii Foksal, Gunia Nowik Gallery, Import Export, Le Guern, Monopol, Piktogram, Raster, Stereo, WHOISPOLA, Wschód i Turnus (po raz pierwszy w nowej siedzibie) będą w wernisażowy piątek (10 kwietnia) będą otwarte od godz. 16 do 19, a w weekend (11-12 kwietnia) od godz. 12 do 18.

11 kwietnia (sobota) to otwarcie nowej wystawy w Artonie – Joanny Stańko Taki miałam sen. Kuratorka wystawy, Marika Kuźmicz przypomina tę część twórczości artystki, która była dotąd pomijana, czyli prace pochodzące z lat 80. i 90., kiedy Stańko tworzyła przede wszystkim malarstwo na papierze, inspirowane podróżami i mitologiami z całego świata.

Diane Severin Nguyen, Workers Bouquet, 2025, LightJet C-print, custom velvet frame, 60.9 × 81.3 cm, dzięki uprzejmości artystki Galerie Molitor

Wrocław

Od 10 kwietnia (piątek) w Mieszkaniu Gepperta zagości Dom Irminy Murawskiej, artystki nagrodzonej Nagrodą Publiczności na zeszłorocznej odsłonie Przeglądu Sztuki Survival. Czym dla Murawskiej jest dom, z czego skonstruowany jest jego archetyp? „Pod łuską miękkich i bezpiecznych powierzchni oraz ozdobnych przedmiotów kryją się traumy, bolesne chwile i tęsknoty za domowym bezpieczeństwem, które przecież gdzieś istnieje” – czytamy w tekście towarzyszącym wystawie.

Przypisy

Najczęściej czytane

1
Krytyka 03.04.2026

Jak napisać tekst sezonu. Siedem hipotez z trzynastu lat statystyk „Szumu”

Portret Aleksy Wójtowicz
2
Rozmowy 03.04.2026

Nieporadnik. Dyskusja redakcyjna wokół książki „O krytyce” Magdaleny Ujmy

Portret Jakub Banasiak Portret Karolina Plinta Portret Piotr Policht Portret Aleksy Wójtowicz
3
Krytyka 10.04.2026

Widma feminizmu. „Ma pani macicę w kształcie serca” Martyny Baranowicz w BWA Zielona Góra

Portret Zofia nierodzińska
4
Na Dobry Początek 06.04.2026

6-12 kwietnia

Redakcja
5
Do zobaczenia 01.04.2026

„Otwarte oczy schną” Jakuba Woźnicy w Miejskim Ośrodku Sztuki w Gorzowie Wielkopolskim

Redakcja
6
Do zobaczenia 02.04.2026

„The Boner From My Heart” w CU at Sadka

Redakcja

Newsletter Szumu
co piątek w Twojej skrzynce!

REKLAMA
Piszemy o sztuce z całej Polski. Komentujemy najważniejsze wydarzenia, dowartościowujemy marginesy, dajemy głos osobom twórczym i specjalistom. Pomóż nam w robieniu SZUMU.
6-12 kwietnia — SZUM
REKLAMA
Logo: SZUM

Magazyn SZUM

Fundacja Kultura Miejsca
Wydział Badań Artystycznych i Studiów Kuratorskich
Akademia Sztuk Pięknych w Warszawie
ul. Wybrzeże Kościuszkowskie 39
00-347 Warszawa

redakcja@magazynszum.pl

ISSN 2956-817X

Media społecznościowe

  • facebook
  • instagram
  • spotify
  • apple podcasts
  • podcast RSS

Wspieraj nas!

Polityka prywatności

Kontakt

Przeszukaj SZUM

‹ › ×

    ‹ › ×
      Nasz serwis korzysta z cookies w celu analizy odwiedzin.
      Zapoznaj się z naszą polityką prywatności